Τετάρτη, 21 Απριλίου 2021

Ο ΕΡΩΤΑΣ ΣΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ΤΗΣ ΠΑΝΔΗΜΙΑΣ

 

Τα ’κανε ο κορονοϊός

όλα μπερδεγουέι

ενώ γουστάρω αγκαλιά

μου λες:  ¨kiss away¨

 

Mε μάσκες και χειρόκτια

ο έρωτας δε ¨λέει¨

 

Είμαι έτοιμος να βάλω γκολ

μα εσύ σφυράς offside

κι αρχίζω χειροπρακτική

όταν μου λες: ¨good night¨

 

Έλα θα ’μαστε ¨all right¨

αν μου κάνεις click inside

 

 

Στίχοι διανθισμένοι

με την πανδημική ορολογία

αλλά εμπνευσμένοι από

την παρακάτω είδηση:

 

Η πανδημία του κορονοϊού δεν άφησε αλώβητη ούτε την ερωτική διάθεση με αυτή να έχει μειωθεί πολύ κατά τη διάρκεια του εγκλεισμού, όπως έδειξε σχετική έρευνα.

Όπως αναφέρει ο πρόεδρος του Ανδρολογικού Ινστιτούτου, Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης, μιλώντας στο Πρώτο Πρόγραμμα 91,6, είπε πως η απώλεια ερωτικής διάθεσης είναι συχνή όταν δεν κοινωνικοποιούμαστε ή είμαστε κλεισμένοι το σπίτι, ενώ η μειωμένη λίμπιντο ενδέχεται να κρύβει κατάθλιψη ή συγκρούσεις, οι οποίες έχουν αυξηθεί εντός της οικογένειας. Παράλληλα ανέφερε ότι είναι συχνό τα ζευγάρια που μένουν πολύ χρόνο μαζί, να χάνουν το ερωτικό τους ενδιαφέρον.

Αναφορικά με τα φιλιά εν μέσω κορονοϊού και τον φόβο που κάποιος μπορεί να έχει ώστε να μην κολλήσει, ο κ. Κωνσταντινίδης είπε πως πλέον: «τα φιλιά είναι πια μάτσα μούτσα, όπως φιλάς τις εικόνες». Ο ίδιος ανέφερε ότι η καμπύλη συχνότητας των επαφών έχει πέσει αρκετά, εξηγώντας πως αυτό ερμηνεύεται ως κούραση των πολιτών.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με την έρευνα αυτή που έγινε σε δείγμα 2.000 ατόμων, την περίοδο εγκλεισμού η ερωτική διάθεση μειώθηκε πολύ σε ποσοστό 22%, μειώθηκε λιγότερο στο 27,75%, ενώ έμεινε σταθερή στο 31,25%. Αντίθετα, αύξηση της ερωτικής διάθεσης δήλωσε το 13,75% και μεγάλη αύξηση μόνο το 5,25%.

 

Δευτέρα, 5 Απριλίου 2021

ΜΟΝΟΚΟΝΤΥΛΙΑ

 

Μετά από χρόνια σ’ είδα πάλι στο μετρό

είχες το ίδιο το μυστήριο το βλέμμα

ώμο με ώμο καθισμένοι στο συρμό

μα δυο κουβέντες είπαμε ως το τέρμα.

 

Πες μου πώς γίνεται με μονοκοντυλιά

να σβήνεις της ζωής τόσες σελίδες

αυτές που γράψαμε σε μία αγκαλιά

με όνειρα, με όρκους, με ελπίδες;

 

Εσύ ανέκφραστη, απόμακρη, ψυχρή

σου μίλησα κι αδιάφορα είπες ¨γεια σου¨

¨πώς τα περνάς¨, ρωτώ ¨στη νέα σου ζωή¨

είπες ¨καλά¨, κοιτώντας τα χαρτιά σου.

Σάββατο, 3 Απριλίου 2021

ΝΕΦΕΛΕΣ του Αριστοφάνη (απόδοση: Γ.Σουρής και Α. Μπιτσώρης)

      






 Απόσπασμα από την πρώτη πράξη της κωμωδίας του Αριστοφάνη  ¨ΝΕΦΕΛΕΣ¨ από το βιβλίο μου ¨Ο Αριστοφάνης με …. άλλα λόγια¨ που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις ΑΠΟΣΤΑΚΤΗΡΙΟ  όπου με τον δικό μου τρόπο αποδίδω έμμετρα τις κωμωδίες του αρχαίου σατιρικού ποιητή, Νεφέλες, Λυσιστράτη και Πλούτος.

    Βέβαια τις Νεφέλες, το 1900, τις είχε αποδώσει έμμετρα ο μεγάλος εθνικός σατιρικός μας ποιητής Γιώργος Σουρής, ο οποίος έχει χαρακτηριστεί ως ο «Νέος Αριστοφάνης»,  προτάθηκε μάλιστα το 1906 για το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας. 

    Παρακάτω παραθέτω και τη δική του απόδοση στους ίδιους στίχους.

    Ελπίζω, σ’ αυτή τη σύγκριση, να πέσω ¨στα μαλακά¨ γιατί έχουν περάσει πάνω από 100 χρόνια από τη μετάφραση των Νεφελών από τον  Γ. Σουρή, και οι ειδικοί λένε ότι κάποτε οι μεταφράσεις παλιώνουν. Στην πορεία των χρόνων κάποιες λέξεις παύουν να χρησιμοποιούνται, κάποιες εκφράσεις υποχωρούν, κάποιοι ιδιωματισμοί δε συγκινούν τις νεότερες γενιές. Γενικά η γλώσσα εξελίσσεται, κι εγώ προσπάθησα να γράψω στη σημερινή ¨διάλεκτο¨. Επίσης ριμάρισα αυστηρά στον δεκαπεντασύλλαβο, ενώ ο Σουρής ¨έπαιξε¨ με διάφορα στιχουργικά μέτρα.           

   

ΠΡΑΞΗ  ΠΡΩΤΗ

 (στα δύο άκρα της σκηνής δύο σπίτια, του Στρεψιάδη, όπου βρίσκονται δύο κρεβάτια και του Σωκράτη με την πόρτα κλειστή)

 

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

Γιατί η νύχτα, το βαθύ, το δίχτυ έχει απλώσει

Δία Μεγαλοδύναμε, πότε θα ξημερώσει;

Οι αλέκτορες ώρα πολύ έχουν που κοκορίζουν

κι οι δούλοι στην κοσμάρα τους, κλάνουν και ροχαλίζουν.

Πρώτα ξυπνούσαν την αυγή, τώρα το μεσημέρι

ανάθεμα τον πόλεμο, βλέπεις πώς τα ’χει φέρει;

Ούτε τους δούλους δεν μπορεί κανένας να μαλώσει

κι ο γιος μου τις αρίδες του στο στρώμα έχει απλώσει

σωστό ρεμάλι έγινε∙ φαΐ, σκατό και νάνι

πέντε κουβέρτες έριξε, σκεπάστηκε και κλάνει.

Μα εμένα απ’ τις έγνοιες μου η αγρύπνια θα με φάει

χρεώθηκα ως το λαιμό για τον χαραμοφάη.

Κι εκείνος άφησε μαλλί και έχει το χαβά του

την άμαξα, το στάβλο του και τα ψωράλογά του.

Κι εγώ ιδρώνω βλέποντας τους μήνες να περνάνε

κι οι τόκοι βγάλανε φτερά και στα ψηλά πατάνε.

(φωνάζει το δούλο του, τον Ξανθία)

Φερ’ το τεφτέρι, τέκνο μου, άναψ’ και το λυχνάρι

να δω πως παν τα χρέη μου, ο διάολος να με πάρει.

(ο Ξανθίας φέρνει το τεφτέρι και ανάβει το λιχνάρι)

Τι; Δώδεκα χιλιάρικα χρωστάω στον Πασία;

Α, ναι, για το άτι που ’φερα από την Κορινθία.

Καλύτερα να έβγαζα το μάτι με μια βέργα.

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ(στον ύπνο του, βλέπει όνειρο)

Φίλωνα, κάνεις ζαβολιές απ’ τη γραμμή μου έβγα.

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

Ορίστε και στον ύπνο του βλέπει ιπποδρομίες

για τις καβάλες του, εγώ, πληρώνω τις ζημίες.

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ(στο όνειρό του)

Πόσες στροφές θα φέρουνε τ’ αμάξια του πολέμου;

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

Πιότερο όμως τρέχω εγώ απ’ τις φοράδες, γιε μου.

Να δω ποιο χρέος έχουμε εκτός απ’ του Πασία;

Για κάθισμα και δυο τροχούς χρωστάω, στον Αμυνία.

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ(συνεχίζει)

Καθάρισε  το άλογο και τράβα το στο στάβλο

το καθαρόαιμο έγινε από τη σκόνη μαύρο.

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

Το βιος μου το ξεσκόνισες, έχασα τόσες δίκες

για τόκους δίνω ενέχυρα και βάζω υποθήκες.

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ(ξυπνάει)

Πατέρα τι στριφογυρνάς; Δεν έχει ξημερώσει.

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

Τα χρέη που μου έβαλες με έχουνε δαγκώσει.

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ

Ρε άσε με να κοιμηθώ.

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

                             Κοιμήσου, όμως, σ’ εσένα

τα χρέη στο κεφάλι σου θα πέσουν μαζεμένα.

Ανάθεμα το προξενιό που μου ’κανε η  ρουφιάνα

που μ’ έπεισε να παντρευτώ με τη δική σου μάνα

Εγώ καλά ήμουν στο χωριό, ανέμελα περνούσα

αξύριστος, αχτένιστος τις γίδες μου βοσκούσα.

Πήγα και στεφανώθηκα μια κακομαθημένη

ψωροπερήφανη αστή, στολίδια φορτωμένη.

Την ανιψιά του Μεγακλή απ’ το γνωστό το σόι

που όταν κοντά της ξάπλωνα το δίμετρό μου μπόι

ρετσίνα μύριζα, τυρί, βουνιές και προβατίλα

εκείνη μύρο κι άρωμα από λεβάντας φύλλα.

Ξεκούραστη, είχε στο κεχρί το νου της και το σώμα

κι ήθελε ράβε-ξήλωνε σε Αφροδίτης στρώμα.

Κι εγώ όταν την έβλεπα να έχει θέρμη τόση

της έλεγα: ¨το …ρούχο μου το ¨χεις παραξηλώσει¨.

(σβήνει, μόνο του, το λυχνάρι)

ΥΠΗΡΕΤΗΣ

Το λάδι εσώθη κι έσβησε, αφέντη, το καντήλι.

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

Σπάταλε, λύχνο άναψες με το τρανό φυτίλι;

Μου φαίνεται πως θα τις φας, πάλι, παλιοκοπρίτη

σπάταλοι όλοι γίνατε μέσα σ’ αυτό το σπίτι.

(ο υπηρέτης φεύγει, τρέχοντας, με το λυχνάρι)

Γεννιέται ο γιος και έβγαλε εκείνη κι άλλο βίτσιο

ήθελε να ’χει το παιδί όνομα αλογίσιο.

Και όπως είναι φυσικό έγινε φασαρία

αφού το ¨ίππος¨ ήθελε, ν’ ακούγεται, η κυρία.

Ας πούμε σαν το Ξάνθιππος, Χάριππος, Καλλιπίδης

εγώ ήθελα του πάππου μου, λεγόταν Φειδωνίδης.

Έγινε ο συμβιβασμός μετά από βρισίδι

και έτσι, λοιπόν, το τέκνο μας τον λέμε Φειδιππίδη.

Εκείνη τον κανάκευε με τα γλυκόλογά της

¨σαν μεγαλώσεις γιόκα μου θα γίνεις αναβάτης

σαν τον παππού τον Μεγακλή, φορώντας την πορφύρα

με άρμα θα κυκλοφορείς¨∙ κάποια στιγμή ¨τα πήρα¨

και του ’λεγα ¨αγόρι μου τσέλιγκα θα σε κάνω

να ροβολάς περήφανος στα κορφοβούνια επάνω¨.

Μα δυστυχώς δε μ’ άκουσε, άκουσε την κυρά μου

έμπλεξε με τ’ αλόγατα κι έχασα τον παρά μου.

Μα απόψε που ξαγρύπνησα μου ’ρθε στο νου μου κάτι

να τονε σπρώξω έντεχνα σ’ έξυπνο μονοπάτι

κι αν τον πείσω τελικά κι εκείνος να το θέλει

ελπίζω να απαλλαγώ από τα χρέη εντέλει.

Ας τον ξυπνήσω όμως γλυκά, ¨ξύπνα Φειδιππιδάκι!¨.

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ

Τι θες μπαμπά και με ξυπνάς;

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

                                                 Δωσ’ μου ένα φιλάκι.

Δωσ’ και το χέρι, μ’ αγαπάς γλυκό μου παλικάρι;

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ

Μα το θεό της θάλασσας, το μέγα αλογατάρη.

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

Όρκο μην κάνεις σε θεό, γιε μου, αλογοσύρτη

του Ποσειδώνα τ’ άλογα μού κλείνουνε το σπίτι.

Αν πράγματι, όμως, μ’ αγαπάς ό,τι σου πω να κάνεις.

 ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ

Λέγε∙ σαν να μου φαίνεται ότι με καλοπιάνεις.

 ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

Τις άσχημες συνήθειες γρήγορα να ξεχάσεις

χρήσιμα πράγματα εσύ θα πρέπει να σπουδάσεις.

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ

Πες μου χωρίς περιστροφές.

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

                                                Βλέπεις ένα πορτάκι

που ’ναι ακριβώς απέναντι σ’ ένα μικρό σπιτάκι;

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ

Το βλέπω αλλά τι είναι εκεί;

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

                                            Είναι η σχολή του γένους

που ’χει σπουδαίους δάσκαλους και φιλοσοφημένους

που λεν πως είναι ο ουρανός σαν κυκλικό καμίνι

και μέσα εμείς σαν κάρβουνα, σα θρούμπες σε λαγήνι.

Την τέχνη σε μαθαίνουνε, αν βέβαια τους πληρώσεις,

είτε έχεις δίκιο ή άδικο πώς να επιβιώσεις.

Το λόγο σου καλλιεργούν μαύρο να βγάζεις τ’ άσπρο.

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ

Και ποιοι διδάσκουνε σ’ αυτό της μόρφωσης το κάστρο;

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

Δεν ξέρω τα ονόματα, αλλά μου είπαν άλλοι

είναι σπουδαίοι δάσκαλοι.

ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΗΣ

                                       Καριόληδες μεγάλοι

άπλυτοι και ξυπόλυτοι, τους ξέρω από σπόντα

κάποιο Σωκράτη άπιστο και έναν Χαιρεφώντα.

ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

Σκάσε και τρέχα να γραφτείς για να με προστατέψεις

και κοίτα απ’ τα παλιάλογα να ξεκαβαλικέψεις.

................................................


ΕΔΩ  Η  ΑΠΟΔΟΣΗ  ΤΟΥ  Γ. ΣΟΥΡΗ


Στρεψιάδης

Πω! Πω! τι νύκτ’ ατέλειωτη, Ζευ των θεών πατέρα,

μη δεν θα φέξ’ ημέρα;

Τον πετεινό τον άκουσα εδώ και τόσην ώρα,

κι οι δούλοι το ’στρωσαν βαριά και ρουχαλίζουν τώρα,

ενώ δεν ήξευραν προτού

την γλύκα του ροχαλητού.

Ανάθεμά σε, πόλεμε, για χίλια δυο κακά,

που δεν μπορώ να τιμωρώ μηδέ τα δουλικά,

και τούτο το καλό παιδί κοιμάται νάνι νάνι

κι εις πέντε μαλακές προβιές κουβαριασμένο κλάνει.

Λοιπόν ας ρουχαλίζομε κατακουκουλωμένοι,

μα δεν μπορώ να κοιμηθώ κι ύπνος δεν κατεβαίνει.

Τ’ άλογα με δαγκάνουνε, των στάβλων η δαπάνη,

και τ’ άλλα χρέη τα πολλά, που ’χω για τούτον κάνει,

κι αυτός με μακριά μαλλιά

έχει μονάχη του δουλειά

τις άμαξες και τ’ άλογα και τις ιπποδρομίες,

κι εγώ παθαίνω, χάνομαι για τούτες τις ζημίες,

κοιτάζοντας τις είκοσι πως τρέχει το φεγγάρι

κι οι τόκοι παραπλήθυναν κι έχουνε δρόμο πάρει.

Παιδί, τον λύχνον άναψε και φέρε το τεφτέρι

και δος μου το στο χέρι,

να ’δώ σε ποιους και τι χρωστώ κι οι τόκοι πώς πηγαίνουν

κι ως τώρα πόσοι βγαίνουν.

Μνας στον Πασία δώδεκα… μα πώς; για ποιαν αιτία;

τότε που ’πήρα τ’ άλογο… ναι, ναι, τον Κοππατία.

Τι συμφορά! δεν μου ’χυναν καλύτερα το μάτι.

 

Φειδιππίδης (ονειρευόμενος)

 Πήγαινε, Φίλων, μ’ αδικείς, τον δρόμο σου περπάτει.

 

 Στρεψιάδης

Νά το κακό που μ’ έφαγε, κι ακόμη σαν κοιμάται

τους δίφρους ονειρεύεται και τ’ άλογα θυμάται.

 

 Φειδιππίδης (ονειρευόμενος)

 Τι δρόμους τα πολεμικά θα τρέξουν;

 

Στρεψιάδης

 Για χατίρι σου

τρέχει πολλούς ο κύρης σου.

Ας δούμε κι άλλα χρέη μας ύστερ’ απ’ τον Πασία…

για καροτσάκι και τροχούς τρεις μνας στον Αμυνία.

 

Φειδιππίδης (ονειρευόμενος)

 Ξετίναξέ μου τ’ άλογα κι απέξω φέρε μού τα.

 

Στρεψιάδης

 Συ, γυιέ μου, τον πατέρα σου ξετίναξες με τούτα

τότε που για χατίρι σου μπερδεύτηκα με δίκες,

κι ενέχυρα μου γύρευαν να δώσω κι υποθήκες.

 

Φειδιππίδης (εξυπνών)

 Τι στρέφεσαι κι αγκομαχάς και νύστα δεν σε πιάνει.

 

 Στρεψιάδης

 Δημοτικός εισπράκτορας στο στρώμα με δαγκάνει.

 

 Φειδιππίδης

 Μην κάνεις έτσι κι άφησε να κοιμηθώ…

 

Στρεψιάδης

 Κοιμήσου,

μα θα ξεσπάσουν όλ’ αυτά κατά της κεφαλής σου.

Η προξενήτρ’ ανάθεμα, κακό ψυχρό της φλάρο,

που μου’ κανε τις προξενιές τη μάννα σου να πάρω.

Εζούσα πρώτα ξένοιαστα κι απλά χωρίς στολίδια

γεμάτος από μέλισσες και τσίπουρα και γίδια,

μα πήγα κι επαντρεύτηκα χωριατομαθημένος

ανεψιά του Μεγακλή, των Μεγακλήδων γένος,

μέσ’ από την πρωτεύουσα τρανή και κορδωμένη,

που σαν Κοισύρα φούσκωνε στολίδια φορτωμένη.

Και σαν γλυκοκοιμότανε την νύκτα στο κρεβάτι

μ’ εμένα τον χωριάτη,

εγώ τρυγιές εμύριζα, σύκα, μαλλί, τραγίλα,

και τόση βαρβατίλα,

κι εκείνη πάλι μύριζε κρόκους και μύρα τόσα,

παιχνίδια και φιλήματα, που κάνουν με την γλώσσα,

και γυναικίλα κι έρωτα και γκάστρωμα και γέννα

κι έξοδα πεταμένα,

κι ούτε καθόταν άεργη, μα δώσ’ του και καμώματα,

ραψίματα, ξηλώματα,

κι αυτό το ρούχο δείχνοντας για πρόφασι «κυρά,

πολύ το παραξήλωσες» της έλεγα ξερά.

 

Υπηρέτης

 Το λάδι μας εσώθηκε και το λυχνάρι σβήνει.

 

 Στρεψιάδης

 

Πάλι τον λύχνο μ’ άναψες, που τόσο λάδι πίνει.

Έλα κοντά μου γρήγορα να πάρεις δυο σφοντύλια.

 

Υπηρέτης

 Γιατί;

 

 Στρεψιάδης

 Και πάλι τα παχιά μού κάθισες φυτίλια.

Ύστερα σαν γεννήσαμε τον γιο τον κανακάρη

εμάλωνα για τ’ όνομα μαζί με το ζευγάρι.

Αυτή βαστούσε σαν τρανή τη μύτη της ψηλά

κι ίππον ζητούσε στ’ όνομα να βάλει και καλά,

ωσάν να λέμε Ξάνθιππο, Χάριππο, Καλιππίδη,

κι εγώ σαν του παππούλη μου το’ θελα Φειδωνίδη.

Μετά πολλά μαλώματα μια συμφωνία κάναμε

και Φειδιππίδη το παιδί κοντολογίς το βγάναμε.

Κι αυτή συχνά τον έπαιρνε τον γιο της με καμάρι

και του’ λεγε χαϊδευτικά: «σαν γίνεις παλικάρι

και τρέχεις μέσ’ στις άμαξες με κόκκινη πορφύρα

ωσάν τον θειο σου Μεγακλή…» κι εγώ τον λόγο πήρα:

«από τη στάνη στη βοσκή σαν βγάζεις τα κατσίκια,

ντυμένος σαν τον κύρη σου προβιά χωρίς μανίκια»…

όμως αυτός δεν μ’ άκουγε, και τότε – συμφορά μου!

κακές αρρώστιες ιππικές ρημάξαν τον παρά μου.

Μα τώρα, που στριφογυρνώ και ξαγρυπνώ με κόπο,

ευρήκα τέχνη θαυμαστή και κάποιο νέο τρόπο,

κι αν καταφέρω το παιδί τα χρέη θα γλιστρήσω…

μα πρώτα πρέπει σιγαλά να τον γλυκοξυπνήσω.

Γυιε μου, Φειδιππιδάκη μου…

 

Φειδιππίδης

 Τι θέλεις; άφησέ με…

 

Στρεψιάδης

 Δώσ’ μου το χέρι το δεξί και γλυκοφίλησέ με.

 

 Φειδιππίδης

 Νάτο.

 

Στρεψιάδης

 Για πες μου μ’ αγαπάς;

 

 Φειδιππίδης

 Και με το παραπάνω,

κι όρκο γι’ αυτό στον ιππικό τον Ποσειδώνα πιάνω.

 

Στρεψιάδης

 Μη, μη σ’ αυτόν τον ιππικό, στους άλλους όρκο κάνε,

εκείνος μ’ εχαντάκωσε, που ξορκισμένος να ’ναι,

Αλλ’ αν αλήθεια μ’ αγαπάς, στου κύρη σου τα λόγια

υπάκουσε σαν φρόνιμος και δέσ’ τα κομπολόγια.

 

Φειδιππίδης

 Σε τι ν’ ακούσω;

 

Στρεψιάδης

 Τους κακούς τους τρόπους να ξεχάσεις

κι όσα σου πω, παιδάκι μου, να πας να τα σπουδάσεις.

 

Φειδιππίδης

 Λέγε…

 

Στρεψιάδης

 Θ’ ακούσεις ό,τι πώ;

 

  Φειδιππίδης

 Σ’ ορκίζομαι, πατέρα.

 

Στρεψιάδης

 Βλέπεις την θύρα την μικρή και το σπιτάκι πέρα;

 

Φειδιππίδης

 Το ’δα, μα πες μου τ’ είν’ εκεί;

 

Στρεψιάδης

 Σοφών σχολή μεγάλη,

κι εις τούτο μέσα κάθονται φιλόσοφοι δασκάλοι,

που λένε για τον ουρανό πως είναι σαν καμίνι

κι εμείς τριγύρω κάρβουνα, κι όποιος λεπτά τούς δίνει

με λόγια δίκια κι άδικα νικά και καταφέρνει

τους άλλους ν’ αποπαίρνει.

 

 Φειδιππίδης

 Και ποιοι ’ναι τούτοι;

 

 Στρεψιάδης

 Πώς τους λεν δεν ξέρω και καλά,

λαμπροί δασκάλοι κι αγαθοί με γράμματα πολλά.

 

Φειδιππίδης

 Α! α! ’κατάλαβα ποιους λες… τους κακομοιριασμένους,

τους παλιοψεύτες, τους χλωμούς, τους ξεπαπουτσωμένους,

τον Χαιρεφώντα τον φτωχό κι εκείνον τον Σωκράτη.

 

Στρεψιάδης

 Μη λόγια λες μωρού παιδιού, φρονίμεψε κομμάτι,

κι αν του σπιτιού σου το καλό πρώτη σου σκέψις είναι

φασκέλωσε την ιππική και μαθητής των γίνε.

......................................................

Σάββατο, 27 Μαρτίου 2021

ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΘΕΑΤΡΟΥ και η Λυσιστράτη

 

    Σήμερα 27 Μαρτίου γιορτάζουμε την  Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου και είναι ευτυχής, για μένα, συγκυρία γιατί αυτές τις μέρες κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις ΑΠΟΣΤΑΚΤΗΡΙΟ το βιβλίο μου ¨Ο Αριστοφάνης με …. άλλα λόγια¨ όπου με τον δικό μου τρόπο αποδίδω έμμετρα τις κωμωδίες του αρχαίου σατιρικού ποιητή, Νεφέλες, Λυσιστράτη και Πλούτος.


Ένα δείγμα είναι η παρακάτω πρώτη σκηνή  από τη Λυσιστράτη.


ΣΚΗΝΗ  Α

Αθήνα 411 π. Χ. στο βάθος η Ακρόπολη. Η Λυσιστράτη πηγαινοέρχεται ανυπόμονη.

 

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Αν ήταν τίποτε πομπές, γιορτές και πανηγύρια

θα έσπευδαν, θα πήδαγαν από τα παραθύρια.

Και τώρα που τις κάλεσα για θέματα ευθύνης

πολύ βαρύ τις πλάκωσε το πάπλωμα της κλίνης.

Α! να τη μια που έρχεται. Καλώς την Καυλονίκη

μόλις ετοιμαζόμουνα να ρίξω μπινελίκι.

 

(κάνει την εμφάνισή της η Καλονίκη)

 

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Πάντοτε τα προσόντα μου στο όνομά μου βάζεις

μα Καλονίκη λέγομαι κι έτσι να με φωνάζεις.

Όμως γιατί η ταραχή και τα ’χεις βάψει σκούρα;

Γιατί την τόση σου ομορφιά σκέπασε η σκοτούρα;

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Πικραίνομαι πολύ για μας, για τις γυναίκες όλες

που οι άντρες μας συκοφαντούν πως είμαστε καριόλες.

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Και δε νομίζω άδικο να έχουν μα το Δία.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Δε λέω, μα ’χουν και μυαλό εκτός απ’ τα αιδοία.

Όμως τρέχουν ζητήματα κι αυτές δε συγκινούνται∙

τον έχουν πάρει φαίνεται, θέλω να πω κοιμούνται.

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Θα ’ρθουν, μα έχουνε δουλειές, μωρά για να θηλάσουν

άντρες να τους τα ξύσουνε και το φαΐ να βράσουν.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Αυτά είναι ασήμαντα, εδώ είναι τα μεγάλα.

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Μεγάλα είπες; Και χοντρά; Μιλάμε για καβάλα;

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Ο νους σου είναι στο κεχρί, λοιπόν καμία σχέση,

η Ελλάς χωλαίνει και η γυνή πρέπει να πάρει θέση.

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Ρε τη ρημάδα τη ζωή, κοίτα πως τα ’χει φέρει

να κρέμεται η πατρίδα μας στο γυναικείο χαμπέρι.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Αν έρθουμε στα πράματα, πάρουμε τα κουμάντα

το γέλιο θα ’ναι μόνιμο στα χείλη μας για πάντα.

Για αδικοχαμένο γιο,  μάνα δε θα πενθήσει

κι οι θηλυκές θα τη χαρούν τη γυναικεία φύση.

 

(εισέρχεται η Μυρρίνη)

 

ΜΥΡΡΙΝΗ

Μήπως για το συνέδριο αργήσαμε κομμάτι;

Σε βλέπω κάπως, δε μιλάς, θύμωσες Λυσιστράτη;

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Μυρρίνη πας φιρί-φιρί να σε ξεχέσω τώρα

για τόσο θέμα σοβαρό κι έρχεσαι τέτοια ώρα;

ΜΥΡΡΙΝΗ

Έψαχνα το στριγγάκι μου να βρω μέσα στη νύχτα

μ’ αν είναι τόσο σοβαρό μίλα επιτέλους ρίχτα.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Θα περιμένω να ’ρθουνε κι άλλες απ’ άλλα μέρη.

ΜΥΡΡΙΝΗ

Να η Λαμπιτώ, με το σφιχτό, εκ Σπάρτης, κωλομέρι.

 

(η Λαμπιτώ εμφανίζεται μαζί με άλλες δυο κοπέλες)

 

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Καλώς το πρώτο το κορμί από την Λακωνία

εσύ και ταύρο ανήμερο τον στέλνεις με τη μία.

ΛΑΜΠΙΤΩ

Είναι γνωστό οι Σπαρτιάτισσες γυμνάζουν τα κορμιά τους

ενώ στις άλλες περιοχές ξύνουνε τα … μεριά τους.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ (θωπεύει το στήθος της Λαμπιτώς)

Αλλά και τα βυζάκια σου έχουν περίσσια χάρη.

ΛΑΜΠΙΤΩ

Ρε σεις με πασπατεύετε λες κι είμαι εγώ σφαχτάρι.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Και η μικρή ποια είναι αυτή, βλέπω … το πάει το γράμμα.

ΛΑΜΠΙΤΩ

Εκ Βοιωτίας αρχόντισσα κι έχει βαρβάτο πράμα.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Η Θήβα έχει όμορφες κι η Λειβαδιά αφράτες

και όλες στο χωράφι τους καλλιεργούν … πατάτες.

Κι η άλλη ποια είναι πίσω της;

ΛΑΜΠΙΤΩ

 Κορίνθια  παρθένα.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Έμπροσθεν γιατί όπισθεν, αχ! μπάρμπα δωσ’ και μένα.

ΛΑΜΠΙΤΩ

Γι’ αυτό μας κάλεσες εδώ ρε Λυσιστράτη εντέλει

για να σου πει η κάθε μια αν πνίγει το κουνέλι;

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Προτού σας πω το σχέδιο πρώτα θα σας ρωτήσω:

¨τώρα που οι άντρες πολεμούν κι εσείς μένετε πίσω,

δεν τον επιθυμήσατε, κορίτσια, τον μαρκάλο;

Αν πείτε όχι, ψέματα θα είναι δίχως άλλο¨.

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Εμένανε ο σύνευνος είναι μακριά στη Θράκη

κι ετούτο το χαμπέρι μου το τρώει το σαράκι.

ΜΥΡΡΙΝΗ

Και ο δικός μου έχει εφτά, μήνες σωστούς στην Πύλο

και σκούριασε αλάδωτη η φτερωτή στο μύλο.

ΛΑΜΠΙΤΩ

Κι εμένα μου ’ρθε βιαστικός προψές με δίωρη άδεια

ξεσπόρισε και μ’ άφησε χωρίς φιλιά και χάδια.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Συμπέρασμα: ο πόλεμος ρήμαξε τα χαμπέρια

γιατί λοιπόν καθόμαστε με σταυρωμένα χέρια;

Θέλετε να τον παύσουμε, να λείψουνε οι μάχες

να μην ξανακοιμόμαστε τα βράδια εμείς μονάχες;

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Και το ρωτάς; Θα πούλαγα για τούτο το βρακί μου.

ΛΑΜΠΙΤΩ

Μωρ’ στον Καιάδα θα ’μπαινα για ειρήνη μοναχή μου.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Τότε αφού γουστάρετε όλες σας την ειρήνη

η κάθε μια στον άντρα της να πάψει να το δίνει.

Και ας μας τάζουν οι άντρες μας του κόσμου τα ελέη

εμείς θα αποκηρύξουμε τα πεινασμένα πέη.

 

(οι γυναίκες μουδιάζουν και πισωπατούν)

 

Ε! σεις, για πού το βάλατε, για ειρήνη εσείς δεν είστε;

λοιπόν θα κάνετε αποχή; Εμπρός αποφασίστε.

ΜΥΡΡΙΝΗ

Εκ πεποιθήσεως εγώ προς την ειρήνη γέρνω

μα δε με βλάπτει ο πόλεμος αν είναι να τον παίρνω.

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Κι εγώ το λέω, κώλωσα, στην αποχή δε στέργω

αν δω του αντρός μου τ’ όργανο το ξέρω εγώ το έργο.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Ντροπή μας, μας κατηγορούν δίκαια στο φινάλε,

στις τραγωδίες μάς έχουνε μόνο για βάλε-βγάλε.

Μα έχω εγώ τη Λαμπιτώ σύμμαχο στο πλευρό μου

 

(απευθυνόμενη στη Λαμπιτώ)

 

θα δώσεις ψήφο θετική σ’ αυτό το σχέδιό μου;

ΛΑΜΠΙΤΩ

Αφύσικο είναι η γυνή το πέος να αρνείται

μα η ειρήνη μ’ όλα αυτά θαρρώ πως προηγείται.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Να μια γυναίκα αληθινή   (και προς την Καλονίκη)

Στρέξε κι εσύ φακλάνα.

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Κι αν πούμε ναι, ανέλυσε τα επόμενα τα πλάνα.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Ακούστε με με προσοχή: ο άντρας  σπίτι μπαίνει

βλέπει γυναίκα ημίγυμνη και παρφουμαρισμένη.

Αν ξυρισμένο δε το δει, αμέσως θα λυσσάξει

και τη σκουληκαντέρα του κατάρτι θα τη σιάξει.

Μα όταν δουν πως καθεμιά ότι γι’ αυτούς δεν το ’χει

τότε να δεις, τον πόλεμο τον σταματούν ή όχι;

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Κι αν τότε αποπειραθούν αυτοί να μας βιάσουν;

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Άμα εμείς δε θέλουμε αυτοί δε θα χορτάσουν.

ΛΑΜΠΙΤΩ

Πες ότι θα τους πείσουμε τους άντρες να ειρηνεύσουν

οι Αθηναίοι οι τρελοί πώς θα συγκατανεύσουν;

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Για τούτο φίλη Λαμπιτώ καθόλου μη σε μέλει

θα πείσουμε όλο το λαό πόλεμο να μη θέλει.

ΛΑΜΠΙΤΩ

Ενόσω στην Ακρόπολη έχετε τόσο χρήμα

για ειρήνη βλέπω οι άντρες σας πως δε θα κάνουν βήμα.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Μη βιάζεσαι κοπέλα μου, κάνε λιγάκι κράτει

ως και για την Ακρόπολη φρόντισε η Λυσιστράτη.

Έστειλα ήδη εκεί γριές τάχα για μια θυσία

και θα το κατακτήσουνε το κάστρο με τη μία.

ΛΑΜΠΙΤΩ

Εύγε σου Λυσιστράτη μου, έχεις μυαλό ξουράφι.

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Ελάτε να ορκιστούμε ευθύς, μην πάνε όλα στράφι.

Πάρτε μια κούπα με κρασί, σηκώστε τη επάνω

και αφού πιείτε μια γουλιά θα κάνετε ό,τι κάνω.

Στα λόγια που θα λέω εγώ κι εσείς θα ορκιστείτε,

τον όρκο που θα δώσουμε δεν θα τον παραβείτε.

 

(η Λυσιστράτη αρχίζει την απαγγελία του όρκου)

¨δε θα αφήσω άντρα εγώ να μου τον ακουμπήσει¨

(οι άλλες επαναλαμβάνουν)

¨δε θα αφήσω άντρα εγώ να μου τον ακουμπήσει¨

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

¨κι ας πήρε άδεια απ’ το στρατό για να με καβαλήσει΄

(οι άλλες επαναλαμβάνουν)

¨κι ας πήρε άδεια απ’ το στρατό για να με καβαλήσει΄

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

¨και ξαναμμένος αν χωθεί στο νυφικό κρεβάτι¨

(οι άλλες επαναλαμβάνουν)

¨και ξαναμμένος αν χωθεί στο νυφικό κρεβάτι¨

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Μου κόπηκαν τα γόνατα κακούργα Λυσιστράτη.

 

(η Λυσιστράτη κοιτάζει αγριεμένη την Καλονίκη και συνεχίζει)

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

¨θα βάνω τις κολόνιες, θα βάνω τα στολίδια¨

(οι άλλες επαναλαμβάνουν)

¨θα βάνω τις κολόνιες, θα βάνω τα στολίδια¨

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

¨και μες στο σπίτι θα περνώ χωρίς αντρός παιχνίδια¨

(οι άλλες επαναλαμβάνουν)

¨και μες στο σπίτι θα περνώ χωρίς αντρός παιχνίδια

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

¨Δε θα αφήσω αρσενικό στα σκέλια μου να φτάνει

ούτε και οι πατούσες μου να βλέπουν το ταβάνι¨

(οι άλλες επαναλαμβάνουν)

¨Δε θα αφήσω αρσενικό στα σκέλια μου να φτάνει

ούτε και οι πατούσες μου να βλέπουν το ταβάνι¨

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

¨μ’ αυτό το κόκκινο κρασί τον όρκο μου σφραγίζω

και αν τυχόν τον παραβώ να ζήσω δεν αξίζω¨

(οι άλλες επαναλαμβάνουν αλλά μασημένα  το δεύτερο στίχο)

¨μ’ αυτό το κόκκινο κρασί τον όρκο μου σφραγίζω

και αν τυχόν τον παραβώ να ζήσω δεν αξίζω¨

 

 (σηκώνουν τις κούπες για να πιούν)

 

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Μπράβο κορίτσια άξιες. Όχι όμως πάτο άσπρο

νηφάλιες πρέπει να ’μαστε ψηλά εκεί στο κάστρο.

ΛΑΜΠΙΤΩ

Κορίτσια ακούγονται κραυγές, τι λέτε να συμβαίνει;

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

Απ’ την Ακρόπολη έρχονται που ’ναι κατειλημμένη.

Τράβα στη Σπάρτη Λαμπιτώ όλα να τα φροντίσεις

και όσα συμφωνήσαμε να πραγματοποιήσεις.

Εμπρός για την Ακρόπολη πάμε κι εμείς κουκλάρες

τις άλλες να βοηθήσουμε να βάλουν τις αμπάρες.

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Κι αν οι άντρες μας επιτεθούν;

ΛΥΣΙΣΤΡΑΤΗ

 Άφοβη στάσου μπρος τους,

ο όρκος μας πιο δυνατός είναι απ’ το θυμό τους.

Αν δε δεχτούν τους όρους μας, άμα δε συμφωνήσουν

οι πύλες της Ακρόπολης δεν πρόκειται ν’ ανοίξουν.

ΚΑΛΟΝΙΚΗ

Μα τη Θεά καλά τα λες, αλλιώς θα μας αξίζουν

απόλεμες και βρομερές να μας χαρακτηρίζουν


Φροντίζοντας να αξιοποιήσω το χρόνο του εγκλεισμού έχω ετοιμάσει σχεδόν άλλα δέκα βιβλία που θα εκδοθούν εντός του 2021 από διάφορους εκδοτικούς οίκους.